Allah İçin Sevmek

Prof. Dr. M. Yaşar Kandemir
2004 - Eylul, Sayı: 223, Sayfa: 028

Sevgi kalplerin canı, ruhların gıdasıdır. Sevmeyen kalp ölüdür.

Bütün sevgiler, o duyguyu var edene, onu kalbimize koyanadır.

Kendini yaratanı sevmeyen kalp, ruhunu yitiren bedenden daha soğuktur.

Mü’min sevdiğini Allah için sevmelidir; bu onun en belirgin özelliklerinden biridir.

Sevdiğini Allah rızâsı için sevmek, esasen Allah’ı sevmektir.

Hatta Peygamber aleyhisselâm’a duyulan muhabbetin kaynağı da Allah sevgisidir.

İnsan sevdiği kimseyi akrabası olduğu için, aralarında iş ve menfaat bağı bulunduğu için değil, Müslüman olduğu için sevmelidir.

Allah rızâsı için sevdiği kardeşinin din ve dünyasının mükemmel olmasını arzu etmeli, başına bir sıkıntı gelmemesini dilemelidir.

Böylece din kardeşine karşı kalbinde doğabilecek kötü duygulara fırsat vermemelidir.

Müslümanlar Kardeştir

İmanın zevkine varabilmenin önemli şartlarından biri, sevdiği kimseyi Allah için sevmektir. (Buhârî, Îmân 9, 14)

Sevmediği kimseyi, başka bir sebeple değil, sırf Allah rızâsı için sevmemek de Cenâb-ı Hakk’ın değer verdiği erdemli bir davranıştır. (Ebû Dâvûd, Sünnet 3)

Demek ki sevgi de, nefret de dünyevî bir maksat için değil, sadece Allah rızâsı için gösterilmelidir.

Maddî bir çıkar, bedenî bir haz ümidiyle birini sevmenin veya menfaatine engel olduğu için birinden nefret etmenin Allah katında hiç önemi yoktur.

Allah için beslenen sevgi, sevilenin bir iyiliği sebebiyle artmayacağı gibi, verdiği bir sıkıntı yüzünden de azalmaz.

Peygamber Efendimiz’in anlattığı şu canlı sevgi örneğini imrenerek dinleyelim:

Vaktiyle adamın biri, bir başka köydeki din kardeşini ziyâret etmek için yola çıktı. Allah Teâlâ, onu gözetlemek ve kendisiyle konuşmak için bir meleği görevlendirdi.

Melek, adamın geçeceği yol üzerinde onu beklemeye başladı. Yanına gelince:

“Nereye gidiyorsun, kardeş?” diye sordu.

“Şu ilerideki köyde bir din kardeşim var, onu ziyârete gidiyorum.”

“O senin akraban mı?”

“Hayır.”

“Ondan elde etmek istediğin bir menfaatin mi var?”

“Hayır. Ben onu sırf Allah rızâsı için seviyorum; ziyâretine de bu sebeple gidiyorum.”

O zaman melek şunları söyledi:

“Sen onu nasıl seviyorsan Allah da seni öyle seviyor.

Ben, bu müjdeyi vermek için Allah Teâlâ’nın sana gönderdiği elçisiyim.” (Müslim, Birr 38; Ahmed b. Hanbel, Müsned, II, 462, 508)

Gördüğünüz gibi, Allah için beslenen sevginin karşılığı, Allah tarafından sevilmektir.

Allah’a gönül veren kimse bütün mü’minleri sever; onların kendi kardeşi olduğunu düşünür. Müslümanları Cenâb-ı Hakk’ın da sevip kendi yoluna ilettiğini ve İslâmiyet’le şereflendirdiğini bilir.

İyi bir mü’min, bütün Müslümanlara değer verir. Onların dokunulmaz haklarına saygı gösterir; kendilerine dua eder; iyiliklerini ister; kusurlarını  örtmeye çalışır.

Dünyada Müslümanlara kin beslemek, haset etmek, kötülüklerini istemek bir mânevî hastalıktır. Allah Teâlâ onları cennete koyunca, gönüllerindeki bu tür marazî duyguları tamamen yok edecektir. (A’râf 7/43; Hicr 15/47)

Bunu böyle bilmeli ve gönül hastalıklarından kurtulmaya çalışmalıdır.

Sevdiğini Söylemek

Müslüman; din kardeşlerine muhabbet beslemeli, hele ahbap ve arkadaşlarını daha çok sevmelidir. Peygamber Efendimiz’in Mekke’den göç eden muhâcirler ile Medineli ensârı birbirine kardeş yaptığını dikkate almalı, gönül dostlarını has kardeşleri kabul etmeli, onlara olan muhabbetini ziyadeleştirmelidir.

Muhabbeti büyütüp geliştiren sebeplerden biri, sevgiyi dillendirmektir. Bunu bize sevgili Efendimiz öğretmiştir.

Bir gün Efendimiz’in yanında oturan bir adam, yoldan geçen şahsı Kâinâtın Efendisi’ne gösterdi:

“Yâ Resûlallah! Ben şu adamı çok seviyorum” dedi.

Resûl-i Ekrem sallallahu aleyhi ve selem:

“Onu sevdiğini kendisine söyledin mi?” diye sordu.

“Hayır, söylemedim” deyince:

“Hemen git ve ona kendisini sevdiğini söyle!” buyurdu.

Sahâbî yerinden kalktı; o zâtın arkasından yetişti ve:

“Ben seni Allah rızâsı için seviyorum” dedi.

O da ona şu nefis cevabı verdi:

“Beni rızâsı için sevdiğin Allah da seni sevsin.” (Ebû Dâvûd, Edeb 112, 113; Ahmed b. Hanbel, Müsned, I, 140-141, 150) 

Peygamberler Sultanı, sevgiyi dile getirmeye işte böyle önem verirdi. “Bir kimse din kardeşini sevdiği zaman, bunu ona söylesin” buyururdu. (Ebû Dâvûd, Edeb 112, 113; Tirmizî, Zühd 54; Ahmed b. Hanbel, Müsned, IV, 130)

Şunu iyi bilmelidir: Kıyamet gününde, hiçbir gölgenin bulunmayacağı o korkunç mahşer yerinde, Cenâb-ı Hak yedi grup insana arşının gölgesini ikrâm edecektir. Bu bahtiyarlardan biri Allah rızâsı için birbirini sevenlerdir. (Buhâri, Ezan 36, Zekât 16, Rikak 24; Müslim, Zekât 91)

Allah İçin Sevmemek

Allah Teâlâ, İslâmiyet’e ve Resûlullah’ın kişiliğine aktif bir şekilde düşmanlık besleyenlerin kesinlikle sevilmemesini istemiş; şayet bu din düşmanları bir Müslümanın babası, oğlu, kardeşi veya akrabası bile olsa onlara gönlünde yer vermemesini emretmiştir. (Mücâdele  58/22)

İslâm düşmanları hem Allah’ın hem de Müslümanların düşmanıdır. Onlara kesinlikle şefkat gösterilmeyecektir. (Mümtehine  60/1)

Günümüzde yaşayan ve bu özellikleri taşıyan kimseleri sevmeyeceğiz. Onların, daha önce yaşamakla beraber, fikir ve düşünce planında arkadaşları olan, tarih boyunca peygamberlere ve onların getirdiği dine düşmanlık besleyen kimselerden, özellikle de Firavun, Nemrut, Ebû Cehil gibi önde gelen din düşmanlarından nefret edeceğiz. Çünkü hakikati inkâr edenleri Allah da sevmez ve onları kendi düşmanları kabul eder. (Âl-i İmrân 3/32; Bakara 2/98)

Muhabbet Testi

Dindarlığımızın derecesini şöyle bir muhabbet testiyle ölçebiliriz:

Eğer;

Allah’ı ve Resûlullah’ı dünyadaki her şeyden daha fazla seviyorsak;

din kardeşimize, dünyevî bir çıkar, bedenî bir haz sebebiyle değil de, sırf Allah rızâsı için muhabbet besliyorsak;

Müslümanların dokunulmaz haklarına saygı gösteriyor, kusurlarını  örtmeye çalışıyorsak;

onlara kin beslemiyor, haset etmiyorsak:

kendimiz için istediğimiz iyi ve güzel şeyleri din kardeşlerimiz için de istiyor, kendimiz için istemediğimiz şeyleri onlar için de istemiyorsak;

sevmediğimiz kimseyi, menfaatimize engel olduğu için değil, Allah’a, Resûlullah’a ve İslâmiyet’e aktif bir şekilde düşmanlık beslediği için sevmiyorsak,

işte o zaman imanımıza güvenebiliriz.

Cimrilik Etmeyelim

Fırsatı yakalamışken burada bir şeyi daha hatırlatmak istiyorum.

İnsanın eliyle cüzdanı arasında bir mesafe varsa, ona cimri, yoksa cömert denir. Bunu herkes bilir.

Ama diliyle gönlü arasında dağlar kadar mesafe bulunduğu için, sevdiğine olan muhabbetini bir türlü dile getiremeyen kimseye acaba ne ad vermelidir? Bunu ben bilmiyorum. Ona cimri demenin çok hafif kalacağını düşünüyorum.

İnsan bir gün ölümün eşiğine geldiğinde, hayatın en ucuz, ama en değerli servetini, yani “seni seviyorum” demeyi sevdiklerinden esirgediğini yüreği yanarak hissedebilir. Lâkin vakit geçmiş olabilir.

 Böyle bir acıyı yaşamamak için, henüz fırsat varken, sevgili hayat arkadaşına, oğluna, kızına, anasına, babasına, dostuna, arkadaşına, sözün kısası bütün sevdiklerine, hiç cimrilik etmeden sevgisini dillendirmelidir.

Kısacası; Allah’ın esirgemeden verdiğini, kulundan esirgememelidir.

Hatimlerde okunan ayet ve münacatlardaki adetlerin hikmeti

Hatmi Haceganlarda okunan ihlası şeriflerin salavatı şeriflerin fatihai şeriflerin  istiğfarı şeriflerin belirli sayıda olmasının hikmetini Hulasat-üt tasavvuf isimli eserinde  Muhammed Fevzi İbni M. Şerif Batûmî hazretleri zikretmiş. Buyrun.. İSTİĞFAR OKUMANIN HİKMETİ:
Ebu Said Muhammed Hadimi Rh.A.: “Evvelinde istiğfar okumak; günâhlardan temizlenmek, havatırı def etmek ve   رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُواْ إِلَيْهِ يُمَتِّعْكُم مَّتَاعًا حَسَنًا إِلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى وَأَنِ اسْتَغْفِرُواْ 
”Rabbinizden mağfiret isteyin (ki günâhlarınızı örtsün.) Sonra ona tevbe edin, (günâhlarınıza pişman olup O'nun yoluna dönün ki,) sizi tâyin ve takdir edilmiş bir müddete kadar, güzel ni'metlerinden faydalandırsın (S.Hud3) ayeti celilesine ve “Her derdin bir dermanı var, günâh dertlerinin dermanı da istiğfardır.” Hadis-i şerifine imtisal içindir” demiş. 
7 FATİHA-İ ŞERİFE OKUMANIN HİKMETİ:
Fâtiha-i Şerifenin yedi okunması, Bu sure-i celile Kur’n-ı Kerimin başı ve seb’ul mesani (iki defa inen yedi âyet) olduğundan ve kütüb-ü münzelenin yedi defa sevabına nail olmak içindir. 
Hadis-i Şerif: “Kim Fatiha’yı okursa Tevrat, Zebur, İncil, Furkan ve İdris A.S.’a İbrahim A.S.’a indirilen kitap ve sahifeleri yedi defa okumuş gibi sevap alır. Fatiha-i şerife’nin her harfine bir derece verilir. Her derece yer ile gök arası kadardır.” Ubey bin Keab R.A.
Fatiha-i Şerife’yi hatmin evvelinde sağdan, sonunda soldan yedişer kişi okur. Fatiha-i Şerife’nin nûru bütün hatim halkasını ihatâ etsin için sağdan ve soldan okunur.
100 SALAVAT OKUMANIN HİKMETİ
100 Salevat okumak, Kelime-i Tevhid ile birlikte 100 olan AllahüTeâlâ’nın isimlerine muvafık olduğundandır. Dereceleri itibariyle mevcüdatın hakikatları da 100 dür. Ayrıca hatme salevatla başlamak için okunur. Hadis-i Şerifte buyruluyor: “ Bana günde 100 salevatı şerife getirenin Allahü Teâlâ 30’u dünyada 70’i âhirette olmak üzere 100 hacetini kazâ eder.” (İbni Münde, Cabir R.A. den rivâyet etmiştir. ) 
Hatmin sonuda 100 salevat okumak, Nebî S.A.V. ’in mübarek ismi şeriflerine muvafakat ve hatmin iki salevat-ı şerife arasında olsun içindir. 
1000 İHLASI ŞERİF OKUMANIN HİKMETİ
1000 ihlas-ı Şerif okumak, Allahü Teâlâ’nın 100 ismine muvafakattır. İhlas-ı Şerif’in fazileti, Fatih-i Şerifenin fazileti gibi sayalamıyacak kadar çoktur. 
Hadis-i Şerif: “Kim 1000 defa ihlas suresini okursa, nefsini Allahü Teâlâ’dan satın almış ve Allah’ın has kullarından olmuştur.” (Enes R.A. den İbni Neccar rivâyet etmiştir.) 
Hadis-i Şerif: “Cebrâil A.S. bana hoş surette müjde ile geldi de: «Yâ Muhammed, Allahü Teâlâ sana selam buyurdu ki, Her şeyin bir nesebi var, benim nesebim de ihlas suresidir. Ümmetinden her kim bu sûreyi bin defa okur da bana gelirse (hayatta iken okursa) sancağımı ona verir, Arşımda ikâmet ettirir ve azaba müstehak olan 70 kişiye şefaat ettiririm. “Her nefis ölümü tadacak” (Ali imran 185 - Enbiyâ 35 - Ankebût 57) emrim olmasaydı o kulumun ruhunu kabzetmezdim. ” (İbni Neccar Enes R.A. den nakletti.) 
Hadis-i Şerif: “Kim namaz abdesti gibi abdest aldıktan sonra, “Kul hüvallahü Ahad . ”suresini Fatiha ile başlayarak, yüz defa okursa, Allahü Teâlâ Her harfi için on sevap yazar, on günâhını siler, on derece yükseltir. Cennette ona yüz saray bina eder ve Kur’an-ı Kerim’i 33 defa okumuş gibi olur ve şirkten uzaklaştırır, melekleri toplar, şeytanları kaçırır ve Allahü Teâlâ ona nazar edinceye kadar Rabbini unutmaz. Cenâb-ı Hak ona nazar edince de azap etmez.” (İbni Adiyy ve Beyhaki Enes R.A.’den rivâyet etmişler.)
Sonunda Aşr-ı Şerif okumak, hatmi şerif-i Kur’an-ı Kerim’le bağlamak ve teberrük içindir. 
Duadan maksat, amellerin kabul ve hacetlerin kazasıyla umûmî ve hususi bela ve musibetlerin def ve izalesidir. 

incemeseleler.com

Ebussud Hazretlerinin dönüm anı neydi biliyor musunuz?

Ebussud Hazretlerinin dönüm anı neydi biliyor musunuz?

Tarihte bazı ulemayı kiram hazeratı maneviyata sonradan intisap etmiş ve maneviyattan önceki hayatlarını boşa geçirmenin pişmanlığı ile kahrolmuşlardır. Bunlardan bazıları, Fahreddini Razi Hazretleri, İmam-ı Azam Hazretleri, İmam-ı Gazali Hazretleri ve bir örnekte Ebussud Efendi. Peki Ebussudu kurtaran hangi hadiseydi, hiç duydunuz mu?

Ebussud Hazretleri ve Sümbül Sinan Hazretleri Kanuni Sultan Süleyman zamanında yaşamış iki evliyaullah. Ebussud, şeriatın zahirinde rüsuh bulmuş ulemanın önde gelenlerinden.
Öyle ki; Tefsîr ilminde büyük bir âlim olduğu için, "Müfessirlerin hatîbi" ünvânı verilmiştir. Yine fıkıh ilmindeki yüksek derecesinden dolayı, âlimler arasında "Nu'mân-üs-sânî (İkinci Ebû Hanîfe)" lakabıyla ve "Müftiy-yüs-sekaleyn (cinlerin ve insanların müftîsi)" ve İbn-i Kemâl Paşadan sonra "Muallim-i sânî" lakabıyla tanınmıştır. 30 yıllık şeyhülislamlık yapmıştır.

Sümbülü Sinan Hazretleri ise batında rüsuh bulmuş bir mürşidi kamil.

Bir araya geldiklerinde şeriatın zahirinden konuşuluyor. Sümbülü Sinan hazretleri de batına gidiyor. Batından bahsedilince Ebussud Hazretlerini tepesi atıyor. Maneviyata tahammül edemiyor. Rabıtadan bahsediyor olmalı ki buna sinirlenen Ebussud Hazretleri şöyle diyor.

- Eğer sen benden önce ölürsen cenazeni papaza kıldıracağım.

Sümbülü Sinan Hazretleri de "amin !" diyerek karşılık veriyor.

Gel zaman, git zaman Sümbülü Sinan Hazretleri ölüm anının yaklaştığını hissedince has müridanından bir kaçını çağırıyor. Ben bu akşam, bu gece ya da yarın sabah rahmeti Rahmana kavuşacağım. Fakat benim cenazemi kimseye bildirmeyeceksiniz. Taki musalla taşına götürülüp cenaze namazım kılınıncaya kadar. Orada namazım birileri tarafından kıldırıldıktan sonra tekbirlerle, muazzam bir törenle teşyi edersiniz. 
Ertesi gün saraydan bir hanımefendi merhume oluyor. Saraydan birisinin cenazı da adetan şeyhülislam tarafından kıldırılması lazım. Dolayısı ile namazı kıldırmak Şeyhül İslam Ebussud efendiye kalıyor. Cenaze namazını kıldırdıktan sonra Sümbülü Sinan Hazretlerinin müritlerinden olan o zatlar Ebussud Efendiye;"- Bizimde bir garip cenazemiz var burada, siz madem buraya teşrif ettiniz, teberrük olarak teşerrüf olarak bizim cenazemizi de kıldırmaz mısınız?" dediklerinde, -Hay haay diyerek arzularını geri çevirmez. Namazı kıldırdıktan sonra muazzam bir törenle götürülmeye başlayınca Ebussud Efendi şaşırıyor, nasıl bir garip bu diye? Oradakilere sorunca cenazenin Sümbülü Sinan Hazretlerine ait olduğunu öğrenince;
 "- Eyvaah ben mahvoldum ! " diyerek cenazenin peşinden gidiyor ve cenazeden özür diliyor.

Hayatında beni irşad etmek istedin, hayatın beni irşad etmedi ama cenazen beni irşad etti diyor.

Ve bundan sonra yeni bir sayfa açıyor. Maneviyata karşı olduğu önceki safha ve daha sonra maneviyata dost olduğu yeni hayatı.

incemeseleler.com / Batuhan Alkan - Notlarımdan

İyiliği sayarak değil saçarak yapın

* Her sıkıntının, her başarısızlığın, her derdin ilacı namaz ve istigfardır. Allahü teâlâ günah işleyen bir kulunu muvaffak etmez. * Allahü teâlâ günah işlemeyenlerden ve günah işlenmeyen yerlerden razıdır. Siz, günah işlememeye ve arkadaşlarınızı günahtan korumaya çalışın. * Allahü teâlâya sığınan hıfz-ı eman-ı ilahide olur. * İhlas, muhabbet ve itaat, üçü ayrılmazsa feyz gelir. Ayrılırsa, büyük zat feyz vermek istese de, feyz gelmez. * Allahü teâlâ bir kulundan razı olursa, ona, herşeyi vermiş demektir. * Her şeyin, her işin bir gayesi, kıblesi vardır. Esas gaye imanla ölmek, Allah demektir. Allah’ı unutarak iş yapan, Cehennem ateşini talep etmektedir. Samimiyet varsa, iyilikle, tatlı dille bu hatırlatılmalı, ona yardım etmeli. * Müsafeha edince, el ayrılmadan günahlar dökülür. * Günah işlenmeyen yerde huzur vardır. Günah işlenirse huzursuzluk başlar. Günahlar kalbi sıkar, Zikri ilahi ile meşgul olmak, insana ferahlık verir, günahlara karşı soğukluk getirir. Bir müslüman günah işlemese Cennet nimetleri başlar. * Şeytan, öfke anında aklı örter, avucunun içine alır, herşeyi yaptırır. * Nice küçük amel, niyetle büyür, nice büyük amel ise niyetle küçülür. * Fâsıklar Allahü teâlânın sıfatlarına, kâfirler ise Zatına düşmandırlar. * Cömertlik et, iyilikte bulun. Fakat başa kakma, çünkü cömertliğin faydası sana aittir. * Müslümanın ikramında şifa vardır. Hediye vermek de almak da sünnettir. * İyiliği, sayarak değil, saçarak yapın! * Eline, diline, beline sahip olana, kötülükler uzak kalır. * Göz iki, kulak iki, ağız tek, çok görüp, çok dinleyip, az söylemek gerek. * İçi aydın olan, dışına ışık verir. * İnsanın sözü hikmet, bakışı ibret ve susması ders olmalı. * Küçük bir delik, büyük bir gemiyi batırır. * Musibete sabırsızlık göstermek, ondan da büyük musibettir. * Nasihat tutmayanı musibet tutar. * Zalim ölmek yerine mazlum olarak öl.

İyi kimselerin son sözleri

* İbni Münkedir hazretleri ölüm döşeğinde ağlıyordu. Sebebini sordular. “Kasten büyük bir günah işlemedim. Önem vermediğim küçük bir günah, Allah’ın gazabına sebep olduysa diye korktuğum için ağlıyorum” dedi. * Âmir bin Abdülkays da ölürken ağlıyordu. Soranlara, “Boşa geçirdiğim günlerim için ağlıyorum” dedi. * İbni Mübarek hazretlerinin ölürken yoksul hâlini gören azatlı kölesi İbni Abdullah ağlamaya başladı. “Sen ne kadar zengin idin, evinde bir şey kalmamış. Bu hallere mi düşecektin” diye sızlandı. İbni Mübarek hazretleri, “Ağlaman lüzumsuzdur. Ben zengin olarak yaşamak, fakir olarak ölmek için dua ederdim. Allahü teâlâ da duamı kabul buyurdu” dedi. * Salih bin Mismar’a “Ölüyorsun, çoluk çocuğu birine emanet etmeyecek misin?” dediler. O da “Onları âcizlere emanet edemem, Allah’tan utanırım” buyurdu. * Ebu Süleyman Darani, ölürken “Ne mutlu sana ki, affı ve rahmeti bol Allah’a gidiyorsun” dediler. O da, “Evet iğneden ipliğe her şeyin hesabını vermek üzere gidiyorum” dedi. * Sırri Sekati, ölüm döşeğinde kan-ter içinde iken, kendisini yelpaze ile serinletmeye çalışan Cüneyd-i Bağdadi’ye, “Ciğerleri yanan adama yelpazenin ne faydası olur?” buyurdu. * Hikem bin Abdülmelik, baygın yatarken, orada bulunan biri “Ya Rabbi, bu kimse pek iyi bir hayat yaşamadı, fakat cömert idi, ölümü ona kolaylaştır” diye dua ederken Hikem bin Abdülmelik gözlerini açıp dedi ki: Azrail aleyhisselam geldi, “Cömertlerin canını rıfk ile alırım” dedi. * Salih bir zatın hanımı, efendisinin ölmek üzere olduğunu görünce ağlamaya başladı. Hanımına “Niçin ağlıyorsun?” diye sordu. O da, “Senin için” deyince, “Sen kendine ağla, ben 40 yıldır bugün için ağlıyorum” buyurdu. İbrahim Ziyad, “Ölü için sessiz ağlanabilir. Ama en iyisi, kendi akıbetini düşünüp ağlamaktır” buyurdu. * Büyük zatlardan biri, “Eskiden biz gittiğimiz cenazelerde herkes hüngür hüngür ağladığı için cenaze sahibinin kim olduğunu tanıyamaz, taziyede zorluk çekerdik” buyuruyor. Halbuki şimdi mezarlıkta bile gülenler oluyor. Bir gün kendisinin de öleceğini düşünmüyor. Bu gafletin sebebi işlenen günahlar yüzünden kalbin kararmış olmasıdır. * Bir sarhoş öldü. Hanımı cenazeyi yıkayıp defnedecek kimse bulamayınca, iki hamal tutup cenazeyi kabristana getirdi. Orada bir zahid, bir cenazenin namazını kılmaya hazırlanırken, onu görenler de gelip cenazenin namazını kıldılar. Fakat bir zahidin, bir sarhoşun namazını kılmasına hayret ettiler. Zahid dedi ki: “Bu gece rüyamda kabristana gitmemi, orada sahipsiz bir cenazenin namazını kılmamı söylediler. ‘O cenaze affedilmişlerden biri’ dediler.” Sarhoşun hanımından kocasının iyi yönleri olup olmadığını sordular. O da şöyle anlattı: “Beyim, fâsık idi, içki içerdi. Fakat namazını hiç terk etmedi. Sabah namazını hep cemaatle kılardı. Öksüzlere merhamet eder, onların nafakalarını temin ederdi. İçki içip ayıldığı zaman, “Ya Rabbi benim gibi fâsıkı Cehennemin neresine atacaksın” diyerek ağlar, içkiyi bırakamadığına üzülürdü.” Zahid bunları dinledikten sonra, “Demek affedilmesine bu güzel huyları sebep oldu” buyurdu. * Peygamber efendimizin son sözlerinden biri, Namaza dikkat edinidi. (İbni Mace) Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Her Peygamberin ümmetine son nefeste vasiyeti namazdır.)[Gunye]

İşin delisi olmadıkça velisi olunmaz

* Sahip olduğunuz nimetlerin kıymetini bilin, şükredin. Şükrederseniz nimetler daha da artar. Şükretmezseniz elinizden alınır. Elinizden alınınca öyle kalmazsınız. O andan itibaren sizde azab-ı ilahi başlar. * Nimetler kuş gibidir. Onları şükür ipiyle bağlayın, yoksa uçup giderler. * Bir işin delisi olmadıkça, o işin velisi olunmaz. * Başarının sırrı sormaktır. * Müslümanın bütün işleri dine uygun olmalı. Dine uyan, dünyayı ve haramları sevmez olur. Kalbinde haram işlemek arzusu kalmayınca, kalbine Allah sevgisi dolar. İçindeki su boşalan şişeye, hemen havanın dolması gibi olur. * Dünyada, kim kimi severse, ahirette onun yanında haşrolacak. * Ehl-i sünnet yolunda olanları, Allah’ın dinine hizmet edenleri sevmek hubbi fillahtır. Kâfirleri, bid’at ehlini sevmemek buğdi fillahtır. Bu, kalben sevmek ve sevmemektir. Dövüşmek ve münakaşa etmek değildir. Hem dostla, hem düşmanla, münakaşa dahi etmemeli. * Ehl-i sünnetten kimseye zarar gelmez. * Akıl kıymetlidir ancak tek başına senet değildir. Kendi aklına göre hareket etmemeli. Akıl tek başına doğru yolu bulamaz, bulabilseydi Peygamberler gönderilmezdi. * Dünyada en mühim, en önemli şey, ehl-i sünnet itikadını öğrenmek, tatbik etmek ve yaymaktır. * Herkes ile iyi geçinin, hiç kimsenin kalbini kırmayın. * Şeref-ül mekan bil mekin. [Mekanların şerefi içindekilerle ölçülür] * Arkadaş nedir? Seni Allahü teâlânın razı olduğu işleri yapmaya teşvik eden kimsedir. * İhtiyaçsızlık azgınlığa sebep olur. * Mütevazı olan ne şikayet eder, ne şikayet edilir. * Hakiki sevgi, iyilik gördüğünde artmayan, kötülük gördüğünde de eksilmeyendir. * İstediklerini vermediğiniz zaman kızan ve küsen hakiki dost değildir. * Başarı nedir? Manisi nedir? Başarı, öldükten sonra ahirette işe yarar şeydir. Ahirette işe yaramıyorsa, o başarı değildir. Manisi insanın kendisidir, yani aklına nefsine uymasıdır. * Acılar ve sevinçler paylaşıldıkça insanlar rahat olur. * Silsile-i aliyye büyüklerini tanımak ve sevmek dünya ve ahiret saadetlerine kavuşturur. * İbadetler insanın vazifesidir. Güzel ahlak ise meziyetidir. * Ehl-i sünnet itikadı nimeti güneş gibidir. Sıkıntılar yıldızlar gibidir. Evet yıldızlar var elbet, inkâr edilmez ama göremezsin! Güneşin olduğu yerde yıldızlar yok olur. Yıldızların adı olmaz.

İster isyan et, ister şükret!

* Ölmek felaket değil, öldükten sonra başına gelecekleri bilmemek, tedbirini almamak felakettir. * Dünya, zıll-i zâildir, yani yok olan bir gölge, bir görüntüdür. Aynadaki görüntü gibi. Bu görüntü ahiretin görüntüsüdür. Ahirette ne var, Cennet, Cehennem. İbadetlerimiz, iyiliklerimiz, Cennetin dünyadaki görüntüsüdür. Günahlar, kötü yerler, karanlık sıkıntılı izbe yerler de Cehennemin görüntüsüdür. Cennetlik, Cennetlik işleri, Cehennemlik olan da Cehenneme götürücü işler yapar. Demiri çürüten, kendi pası olduğu gibi, insanı Cehennemlik eden de kendi günahlarıdır. Mıknatıs demiri nasıl kendine çekiyorsa, haramlar Cehenneme, ibadetler Cennete çeker. * Kıyamette nereye gitmek istiyorsak, ona göre hazırlık yapmalıyız. Ahirette Cennet ve Cehennemden başka yer yoktur. Cennete girmek için, doğru iman sahibi olmak ve dine uymak gerekir. Cehenneme götürücü tuzaklara yakalanmamalı. Bu tuzaklar şöyle bildiriliyor: (Dünya hayatı ancak bir laib [oyun], lehv [eğlence], ziynet [süs], aranızda tefahür [övünme] ve mal ve evladı çoğaltma isteğinden ibarettir.) [Hadid 20] Bunların bir tanesine yakalananın gönlü ölür. Çalışın ve nefslerinizi, içinde yer alacakları ölüm ötesi için hazırlayın. Önünüzde çözümü zorlaşan şeyleri Allah’ın ilmine havale edin. Öbür âleme geçmeden önce bir şey hazırlayın ki, oraya vardığınızda karşınıza çıksın. Çünkü Allahü teâlâ, buyuruyor ki: (O gün [kıyamette] herkes, dünyada ne hayır yapmışsa, onu karşısında hazır bulacak, ne kötülük yapmışsa, onlarla kendi arasında uzun bir mesafe olmasını arzu edecektir. Kullarına karşı şefkatli, esirgeyici olan Allah size kendinden korkmanızı emreder.) [Al-i imran 30] O halde, Allah’tan korkun, yani Onun emir ve yasaklarına riayet edin. Sizden önce gelip geçenlerden de ibret alın. Unutmayın ki, yarın küçük büyük bütün davranışlarınızın karşılığını bulacaksınız. * Rızk mukadderdir. Yani herkesin rızkı bellidir, artmaz eksilmez, rızkını almadan dünyadan ayrılmaz. İsteyene helalden gelir, isteyene haramdan. Gelen miktar aynıdır. Ecel mukadderdir. Yani herkesin ömrü bellidir, uzamaz kısalmaz, vakti dolunca dünyadan ayrılır. Kaza ve kader, hayır ve şer, zaten imanın şartlarındandır. Peki, daha ne diye isyan ediyorsun, daha ne diye şükretmiyorsun? Rızkın belli, ömrün belli, başına gelenler Allah’tan. İster isyan et, ister şükret. Değişen bir şey yok. İsyan edenin yeri Cehennem, şükredeninki Cennet. Yani aynı şeyler için, ya Cennete gideceksin ya Cehenneme. * Dünya misafirhanedir. Dünyayı ele geçirmek için ahireti vermek ve insanlara yaranmak için Allahü teâlâyı bırakmak ahmaklıktır. Göğsünü kıbleden çevirenin namazının bozulduğu gibi, yüzünü İslamiyet'ten çevirenin hem dünyası hem ahireti bozulur. * Laf ile Müslümanlık olmaz. Dinin emir ve yasaklarına önem vermeyenin imanı gider. Önem vermemek, işlediği günaha zerre kadar da olsa üzülmemek demektir. * Kıyamet derdini bilseydiniz, dünyada dert diye bir şey tanımazdınız. Bütün geçimsizlikler, ölümü unutmaktandır. * Dinin en büyük düşmanı cehalettir. Cahillik Cehenneme götürür. * Dini, ehl-i sünnet âlimlerinin kitaplarından öğrenmeli, yoksa insan, şeytanın oyuncağı, kötü din adamlarının kuklası olur da ruhu bile duymaz.

İnsanlar neden ölmek istemezler

* Ölüme hazırlanan, yakın bilen, seven kimsenin bir tek alameti vardır. Güler yüz ve tatlı dil. Ölümü seven kimsenin yüzü güler. Müslüman bu dünyada gurbettedir. Müminin vatanı ahirettir. İnsan dünyada bile uzun yıllar ayrı kaldığı memleketine geldiğinde sevinir. Onun için mümin, asıl vatanına kavuşacağı için ölümüne sevinir. * Kâfirle mümini ayıran en mühim farklardan biri de mümin, güler yüzlü tatlı dillidir. * Allahü teâlânın en büyük nimeti imandır yani müslüman olmaktır. Bu en büyük nimeti seçtiği kullarına verir. Allah’ın seçtiğini beğenmemek kendi beğendiğini ileri sürmek ne çirkin şeydir. Bir kimse bu en büyük nimetin kıymetini bilmezse, bu nimet gider haberi olmaz, yani mürted olur haberi olmaz. Allahü teâlâ bu en büyük nimetin şükrünün nasıl yapılacağını bildiriyor. Kur’an-ı kerimde ‘’Birbirinizi seviniz’’ buyuruluyor. Müslüman müslümana aşık olmalı, niye, Allahü teâlâ seçmiş, seçilmişler. Bir müslüman başka bir müslümanı görünce rengi uçacak, sararacak. Niye, acaba yanlış bir hareketim olur da onu üzer, kırar mıyım diye. * Şeytan, emri yapmadığı için kâfir olmadı. Bu emir yanlış, ben bu adama secde etmem dedi. Onun için Allahü teâlânın emirlerine uyamayanlar, yapamayanlar, yapamadığı için az da olsa üzülenler günahkârdır, çünkü Allahü teâlânın emrini beğenmemezlik etmiyorlar. Ama böyle şey olur mu, bu yanlış, bu saçma, buna lüzum yok diyenler mürted olur. * Şimdi sana mevki makam sahibi biri bir şeyi yap derse yaparsın. Mevki makamı yükseldikçe, yapman süratli ve itinalı olur. Bunun gibi, dinimizin emir ve yasaklarını farklı yapman, çok süratli ve itinalı yapman lazım. Bir fark olacak. Çünkü Allah ve Resulü buyuruyor. İşte Allahü teâlâ secdeyi emredince bunu ilk yapan Cebrail oldu. Onun içinde Cibril-i Emin oldu. (En büyük melek) * İman nimetinin şükrü, Hubbi-u fillâh, bugdi fillâh’tır. Allah dostlarını sevmek, düşmanlarını sevmemek. Allah düşmanlarını sevmemek. Bu imanın esasıdır. * İnsan bedeni ve sıhhati için doksan yere soruyor, hangi doktor iyi diye. Kasaba gitmiyor, bakkala gitmiyor, mütehassıs doktora, meşhur hastaneye gidiyor. Akıllı olduğu için gidiyor tabii. İnsan, Allah korusun ahireti için rastgele adama, rastgele çağırana, rastgele kitaba vs. nasıl dinini teslim eder, bu mümkün değil, bu mümkün değil, bu mümkün değil. * En hassas olacağımız nokta ölümle sonrası içindir. Çünkü orda Allah korusun üçüncü bir yer yok. Ya Cennet ya Cehennem. Ortası yok.. * Ehl-i sünnet âlimlerinin kitapları çok kıymetlidir, misli yoktur. Çünkü onlara ait içinde bir kelime yoktur. Bütün sözleri nakle dayanır. Kendilerinin de, sözlerinin de kıymetli olması bu yüzdendir. * Büyüklerin sözleri şifadır, rızktır. Siz farkına varmazsınız. Biri okur, (Aa benim ilacım bu) der, diğeri (Allah Allah bu benim için) der. Herkes rızkını böylece alır. * Büyüklerin kitaplarını okumak, sözlerini anlatmak sohbettir. Sohbet böyle olur, sohbet buna denir. Kendinden anlatmaya illet denir. * Bazıları, bize gelin biz sizi kurtarırız diyorlar. Böyle şey olmaz, Ehl-i Sünnet Büyüklerinin kitaplarına tâbi olarak, beraber kurtulalım denir. Yol levhası olmaya çalışmalıdır. * Ölen birini geri gönderseler o kimse melek olurdu, çünkü oradaki durumları gördü bir daha günah işleyebilir mi? Bu fırsat sizde var, ölmeden önce ölün yani günah işlemeyin, melek gibi olun. * İnsanlar neden ölmek istemezler, çünkü dünyalarını mamur, ahiretlerini harap ederler. İnsan mamur edip harap ettiği yere hiç gitmek ister mi?

İnsanı hayvandan ayıran edeptir

* Mümin güneş gibidir. Sararıp, solarak batar ama doğduğunda (ahirette) göz kamaştırır. * İnsanı hayvandan ayıran edeptir. * Edep hududa, sınırlara riayet etmek onu taşmamaktır. En büyük edep ise ilahi hududu muhafazadır, gözetmektir. * Eshab-ı kirama hürmet etmeyen kimse, Muhammed aleyhisselama iman etmiş olmaz. * Nereye bağlısın diyene imam-ı a'zama demeli veya bağlı olduğu mezhebi söylemeli! Hiçbir yere bağlı değilim dememeli. * Gelen cereyanın kesilmemesine dikkat edin. Kablonun arasını açmayın. Cereyan geliyor ama sigorta atıyorsa, araya nefs karışıyordur. Nefsin girdiği her aralıktan cereyan kesilir. Nefsinizi aradan çektiğiniz müddetçe kablolar kuvvetlenir. Evliyanın başarılarının sebebi, gelen cereyanın arasına girmeyip, kendilerini sıfırlamalarıdır. * İki kelime vardır, söylemesi kolaydır, kıyamet günü sevabı çok ağırdır. Bu iki kelime: Sübhanallahi ve bihamdihi, sübhanallahil azîm. * Ölüm acısı yetmiş kere kılıçla doğranmaktan fazladır, bu herkese vardır. Fakat Allahü teâlâ sevdiği kullarına duyurmaz. Ölüm acısı, kabir azabı yanında hiç kalır. Kabir azabı mahşer azabı yanında hiç kalır. Cehennem azabı ondan da fazladır. * Din kardeşinin bir ihtiyacını görmen, bir sene nafile ibadet etmenden daha önemlidir. * İnsanların en alçağı, din kisvesi altında dünya menfaati sağlayandır. * İlimde cimrilik yapan kişiye Allahü teâlâ üç bela verir: Ya ölür, ilmi gider. Yahut unutur veya kendine ilmi unutturacak kimse ile dostluk kurar, öylece ilmi gider. * Bir âlimin sakınması gereken en önemli husus; Allahü teâlânın haram kıldığı şeylerden uzak durması ve dünyaya gönül bağlamamasıdır. * İnsanın en büyük yarası dünya sevgisidir. * Müjdeler olsun imanı olanlara ve ibadetini ihlasla yapanlara... yazıklar olsun üç paralık dünyaya ibadetini değişenlere. * Allahü teâlânın her emrinde mutlaka nefsi kırma payı vardır. * Bazı yerlerde, ben bu işten anlamam demeli. Çünkü, insana bazı felaketler kendine güvenmesinden, güzelliğinden, zenginliğinden gelir. * Emr-i maruf yapmak, her müslümana farzdır. Bu tebliğe evvela kendi nefsinden başlanır. * İnsan düşmanını iyi tanıması lazım. En büyük düşman, insanın nefsidir. * Emire itaat vaciptir. İtaat edilmezse, isyan edilirse, Allahü teâlâ verdiği nimeti alır. * Amirlik memurluk için gelmedik bu dünyaya... Amirlik değil, hizmetkârlık zamanıdır. Nefsimizin arzusu için amirlikten Allah bizi korusun. Başınızdaki amire, içinizde veya dilinizde bir buğzu adavet varsa, bunun, sizin için bir felaket olduğunu bilin. Neticede Cenab-ı Hak sizi bu nimetten mahrum eder.

İmanlı olmanın şükrü nedir

* Cehennemden kurtulmak evvela imanla mümkündür. Sonra öğrenmekle mümkündür, öğrenin şu dininizi. Öğrenmeden yaptığınız ibadetler makbul değil çünkü. Sabahtan akşama kadar, akşamdan sabaha kadar her türlü ibadeti yapsan, fakat o ibadetin ilmini bilmiyorsan makbul değil. Sen dört rekat namazı beş rekat kılamazsın. Veyahut ta şu kadar durulacak yerde kırk defa duramazsın, fazla hareket yapamazsın, yani bir ilmi var bu işin. Müfsidlerini öğreneceksin, yani neyi yaparsan namaz bozulur, onu öğreneceksin. Abdesti öğreneceksin, abdesti bozanları öğreneceksin, velhasıl ilim, Allahü teâlânın emrettiği dini öğrenmektir ve sonra da Onun yasak ettiklerinden sakınmaktır. Haram haramdır. Kim yasaklamış onu, Allah yasaklamış. Yapmayın diyor, faiz almayın diyor, haram işlemeyin diyor, kalb kırmayın diyor, müminlere yardım edin diyor, hainlik yapmayın diyor, hile yapmayın diyor, hırsızlık yapmayın diyor, başkası yasaklasa küt küt gidersin, Allah yasakladı diye ne bu gevşeklik böyle, olmaz öyle şey. Yeri göğü yaratan, seni yoktan var eden Allah’tır celle celalüh. * Ehl-i sünnet âlimlerine münkir, yani düşman olanlar, Peygamber efendimizin zamanında yaşasalardı, Ona da düşman olurlardı. Tasdik edenler, tasvip edenler, sevenler, eğer Peygamber efendimizin zamanında olsalardı, eshab-ı kiram olurlardı. Neden? Çünkü onlar Onun vârisleridir. Görmek kâfi gelseydi, bütün Kureyş kâfirlerinin müslüman olması gerekirdi, inanmak başka şeydir, o Cenab-ı Hakkın bir lütfudur, bir ihsanıdır. * Göz başkalarını görür, ama kendini göremez. İnsan büyüklerin, ehl-i sünnet âlimlerinin kitaplarını okursa, kendini görür ve tanır. Büyüklerin hayat hikayelerini, kıymetli eserlerini okumakta, iyi insanlarla beraber olmakta çok büyük faziletler vardır. İnsan, kendi kusur ve hatalarını o zaman anlar. Yoksa, şarapçı ile gezen, hırsızla gezen daima kendini iyi görür. * Müminin kelamı şifadır, müminin taamı şifadır, müminin siması şifadır. Yani müminin muhabbetle yüzüne bakmak insanın kalbine şifa verir. Mümin Allah’ın veli kuludur. Onun sevdiği kuludur. Ona muhabbetle bakmak, ona muhabbetle dua etmek, ona muhabbetle yardım etmek Cenab-ı Hakkın rızasını kazandırır. Hepimiz bu dünyada bir gaye için yaratıldık. O da Allahü teâlânın rızasını kazanmak. Onun rızasını kazanmak da Onun kullarına iyilik etmekten geçer. Onun kullarına vermekten geçer. Onun kullarının duasını almaktan geçer. Onun kullarını razı eden Cenab-ı Hakkı razı etmiş olur. Allahü teâlânın razı olması için evvel kulların razı olması lazımdır. Mesela kim? Evvela anne- baba, hoca, arkadaş, patron neyse yani kimin hakkı varsa öncelikle onların razı olması lazım. * Herkes sevdiğiyle beraber olacak. Dünyada kızdığı ile beraber değil. Sevdiği ile beraber olacak. * Çalışmak ibadettir. Çalışkan müslüman Allahü teâlânın dostudur. * İş arasında namaz kılanlardan değil, namazlar arasında iş yapanlardan, namaza öncelik verenlerden olun. Namaz dinin direğidir, namaz müminin miracıdır. Bu son ikisi hadis-i şeriftir. * Hakiki bayram son nefeste imanla ölmektir, son nefeste Allahdemektir. * İmanı muhafaza etmek için dinimizi bilmek lazım. İlimsiz din olmaz yani dinimizi bilmeden iman muhafaza edilemez. * En büyük nimet, imandır. İmanlı olmanın şükrü, müslüman olarak birbirimizi sevmektir. Bu çok önemlidir. * Allahü teâlâ dünyada insanları karışık yarattı, yani müslümana has bir özellik vermedi. Böyle olsaydı, diğerleri bakacaktı, bu farklı diyeceklerdi, müslümana has özelliği görüp, iman edeceklerdi. O zaman gayba değil, gördüğüne iman etmiş olacaklardı. Halbuki iman gaybidir, Muhammed aleyhisselamın bildirdiklerine iman etmek lazımdır. Ama ahirette böyle olmayacak, dost düşman, müslüman kâfir ayrılacaktır. Müslümanlar nimetlere, kavuşacak, kâfirler de azaba.

İmanın kuvvetli olmasının alameti

* Allahü teâlâya ârif isen, senden razı ise, seni kabul etmişse, sussan da hoş, konuşsan da hoş. Ama ârif değilsen, sussan da boş, konuşsan da boş. * Hiç kimseye şüphe ile yaklaşmamalıdır. İnsanlara nasıl yaklaşırsan insanlar da sana öyle yaklaşır. * Dinimiz baştan başa şefkattir. Bu kadar âlimler, evliyalar bütün istirahatlarını, zevklerini terk ederek hayatları boyunca hep insanların kurtulması için çalıştılar. Çünkü onların kalb gözü açıktı. Bu görenle körün farkı gibidir. Niye bu kadar uğraştılar, didindiler? Merhametten, çok merhametten.. İnsan bir kedinin bile ateşte azcık yanmasına tahammül edemez. Başka bir insanın ebediyen yanmasına nasıl tahammül edebilir. * İmanın kuvvetli olmasının alameti bir kişi daha kurtulsun diye uğraşmaktır. Hazret-i Ebu Bekri Sıddık müslüman olunca ‘’Ya Resulallah altı arkadaşım daha var, onları da getireyim’’ dedi. Eğer uğraşmıyorsak bizim imanımızda noksanlık var demektir. Başkalarına da öğretmeliyiz. Bu da ehl-i sünnet âlimlerinin kitaplarını vermekle olur. Kitap vermek 10 kere anlatmaktan daha iyidir. Aldığımız nimeti başkalarına yaymalıyız. Sorumluluktan kurtulmalıyız. * Zarardan kaçınmak fayda vermekten önce gelir. Bir mekruhtan sakınmak bir sünneti yapmaktan, bir haramdan sakınmak bir farzı yapmaktan önce gelir. Yani bir yanlış yapmamak, bin iyilik yapmaktan önemlidir. Bir yanlış bin doğruyu götürür. Bin tane iyilik yaparsın hiç söylenmez, bir yanlış yaparsın bütün insanlar ondan bahseder. Herkes seni yanlışınla hatırlar. * Bir fitne çıkarmak adam öldürmekten daha fenadır. Fitne demek senin bir işinden, bir sözünden müslümanların zarar görmesidir. Senin zarar görmen şart değil veya bu zarara razı olman önemli değil. Sen kimsin ki aklından, kendinden konuşuyorsun, böyledir, şöyledir diyorsun. Ehl-i sünnet âlimlerinin kitaplarını ver, geç. Nasibi olan kurtulur. O büyüklerin sözleriyle kurtulamayan, senin sözünle mi kurtulacak? * İlim çok kıymetlidir. İlim olmadan din olmaz, ilim olmadan amel olmaz, ilim olmadan ihlas olmaz. İlm-i hâl, ismi üstünde. Önce ilim sonra hâl. * Hayırlı insanlara Cenab-ı Hak hayırlı iş nasip eder. * Evliyanın yanında bulunan, dört şeyden istifade eder; merhametinden, cömertliğinden, yumuşaklığından, güzel huyundan. * Sultana edepsizce hizmet edenin dünyası, evliyaya edepsizce hizmet edenin ahireti yıkılır. * Kişiye, ilim olarak Allahü teâlâdan korkması yetişir. Kişiye, cehalet olarak da kendi nefsini beğenmesi, ucub sahibi olması kâfidir. Ucub artınca, ahmaklık hâlini alır. Kişinin kendi ayıplarını görmesine mani olur. * Susmak, yorulmadan, güçlük çekmeden yapılan bir ibadettir. Zahiri bir süs ile süslenmeden kazanılan bir ziynettir. İnsanı özür dilemek zilletine düşmekten koruyan bir zenginliktir. Kiramen katibin meleklerine rahatlıktır.

İmanı tehlikeye sokan günah

Hikmet ehli zatlar buyuruyor ki: Her günah imanı tehlikeye sokmaya sebep olabilir ama şu üç günahın tesiri daha kuvvetlidir: 1- İman nimetine şükretmemek, 2- İmanın gitmesinden korkmamak, 3- Müminleri incitmek, kalblerini kırmak. Hadis-i şerifte (Kalb kırmak, Kâbe’yi yetmiş defa yıkmaktan daha kötüdür) buyuruluyor. İyi olsun, kötü olsun hiçbir insanın kalbini incitmemeli. Allahü teâlâyı en çok inciten küfürden sonra, kalb kırmak gibi büyük günah yoktur. Büyük zatlar buyuruyor ki: Hakiki müslüman hiç gönül kırmaz, Bilir bundan büyük bir günah olmaz. * Bir müslümana çatık kaşla bakmak haramdır. Güler yüzlü olmayan kimse mümin sıfatlı değildir. Müslim gayrimüslim herkese karşı güler yüzlü olmalıdır. Başkasının kötü ahlakından şikayet eden kimsenin kendisi kötü ahlaklıdır. Başkalarının kötülüklerinden bahsediyorsak bu kendimizin kötü olduğunun alametidir. Güzel ahlak, eziyetleri sineye çekmektir. * Müminin alameti güler yüzdür. Münafığın alameti çatık kaşlı olmaktır. Allahü teâlâ ihsan ettiği nimeti göstermemizi sever. Müslüman olmak nimetini nasıl göstereceğiz; güler yüzümüzle, tatlı dilimizle, merhametimizle, şefkatimizle. * Bir Müslüman diğerini hakir göremez. Çünkü Müslüman, Allah’ın sevdiği insan, Allah yanında kıymeti büyük olan insan demektir. Müslümanı hakir görmek, Allah’ın kıymet verdiğine değer vermemek olur. * En büyük günah, günahı bilmemektir. Ondan büyük günah, günahı ibadet olarak yapmaktır. * Güzel ahlak, kimseye yük olmamak, fakat herkesin yükünü çekmektir. * Mertlik demek, herkes ile iyi geçinmektir. * Herkese iyilik yapamayız; fakat, hiç kimseye kötülük yapmaya hakkımız yoktur. * Müslüman demek, hasreti çekilen insan demektir. Bir kimsenin hasreti çekilmiyorsa, son nefeste imanı tehlikededir. * Ahirette kurtulmak, ibadetin çok olmasıyla ölçülmez, doğru iman ile yapılan sahih ve salih amele bağlıdır. Salih amel, ihlaslı amel demektir. Kur’an-ı kerimin çok yerinde Salih amel tabiri geçmektedir. (Ancak salih amel işleyenler kurtulacaktır) buyurulmaktadır. * Allahü teâlâdan, kendisini, kıyamet gününde Cehennem ateşinden korumasını isteyen bir kimse, müminlere karşı çok merhametli ve nazik olmalıdır. * Köpek olan eve rahmet melekleri girmez. Kalbe de köpek mizaçlı kötü huyları sokmamalıdır. Özellikle şu dört kötü huy daha tehlikelidir: Kibir, kıskançlık, öfke, şehvet. Demek ki kendini beğenmek, başkasındaki bir nimeti kıskanmak, öfkelenmek ve şehvete kapılmak tehlikelidir. * Herkese sıkıntı veren kibirlidir. Kimseyi beğenmemesi, herkesi şikayet etmesi kibrindendir. Mütevazı demek ölü demektir. Ölü kimseyi şikayet etmez, ölüyü de şikayete gerek duymazlar. * Fizikte bir kaide vardır. Artı artıyı, eksi eksiyi iter. Zıt kutuplar birbirini çeker. İki kişinin ikisi de ben haklıyım derse netice de kavga çıkar, huzursuzluk başlar. Biri sen haklısın derse kavga biter. Karı kocadan biri de diğerine sen haklısın derse geçim olur. İkisi de ben haklıyım derse geçim olmaz. Peki, ikisi de sen haklısın derse ne olur? O evde ilahi aşk başlar. * İki şeyi unutma: Allahü teâlânın seni her yerde gördüğünü ve ölümü hiç unutma. İki şeyi de unut: Yaptığın iyilikleri ve sana yapılan kötülükleri unut.

İlim yükseltir, cehalet alçaltır

* İlim yükseltir, cehalet alçaltır. * Ahlak ve edep, aklın dışarıdan görünüşüdür. Kişinin aklı edebi kadardır. * Akılda kemalin şartı, ahlak ve edepte kemaldir. * Hayırlı insan, ailesine ve çocuklarına faydalı olandır. Her fayda ehl-i sünnet itikadının içindedir. * İslamiyet, bütün nimetlerin cem edilip, insanlara sunulmuş şeklidir. * Akıllı insan aklını kullanır. Daha akıllı olan başkalarının da aklını kullanır. * Kişinin kalbinde ne kadar kibir varsa, aklında o kadar noksanlık vardır. * Kibirli insan, ateşe hevesli insan demektir. * Başkasına yük olan alçalır. * Dil bir canavar gibidir, serbest bırakılırsa parçalar. Ama önce sahibini. * Her fenalıktan sakınmanın yolu, dili tutmaktır. * Söz taşımak, yani kovuculuk yapmak, emanete hıyanet etmektir. * Söz ilaç gibidir. Azı faydalı, çoğu zararlıdır. * Kendine acımayan, başkasına hiç acımaz. Kendine acımanın yani iyilik etmenin yolu, beş vakit namazdan geçer. * Kötü insan, kimseye iyi zan beslemez. Çünkü o, herkesi kendisi gibi görür. Bütün kötülüklerin başı kötü arkadaştır. * Kişi, dilinin altındadır, konuşturursanız, ne olduğunu anlarsınız. * Bir farzı vaktinde yapmak, bin senelik nafile ibadetten daha iyidir. * Kalb temiz olursa, dilden güzel sözler çıkar. Dil, gönlün aynasıdır. * Çalışıp kazanma zahmeti çekmemiş olanda hayır yoktur. * Canınız sıkıldığı zaman çalışınız.  * Dünyada ve ahirette iyilik, iman, namaz ve sabır ile ele geçer. * Sabretmeyen zafere kavuşamaz. * Öldükten sonra yaşamak isterseniz, kalıcı bir eser bırakınız. * Edep öğrenilmeden, ilim öğrenilmez. * Yolunu, paranı, itikadını kimseye söyleme. * Hakiki sevgi, iyilik ve kötülük gördüğünde değişmeyen sevgidir. * Çalışmayıp, herkese muhtaç kalanların dini ve aklı noksan olur. * İlmiyle amel etmeyen âlimin ilmine güvenilmez. * Açları doyurmak, af ve mağfirete sebep olur. * Akıllı insan, korktuğu başına gelmeden önce onun çaresine bakandır. * Şükredilen nimet devamlı olur. * Kendi görüşünü beğenen doğruyu bulamaz. * Başkalarının ayıplarını araştırmayı terk eden, kendi ayıplarını görüp düzeltir. * Ahmaklık, hatada ısrar etmektir. * Kötü huydan haramdan sakınır gibi sakının. * Üç şey kalbi öldürür; çok konuşmak, çok uyumak, çok yemek. * Dini ve imanı hakkında, (Sonum ne olur) diye söğüt yaprağı gibi titremeyenin sonu tehlikelidir.